سود دلاری ۵ تا ۸ درصدی؛ آیا صندوق ارزی رقیب طلا می‌شود؟
گروه: برگزیده ها، طلا و ارز | کد خبر: ۷۵۰۵۴ | تاریخ: ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ - ۱۰:۳۳
به گزارش بازار ۳۶۰، در سال‌هایی که اقتصاد ایران همزمان با تورم مزمن، شوک‌های ارزی و نوسان بازارهای دارایی مواجه است، پرسش درباره بهترین ابزار حفظ ارزش پول دیگر صرفاً یک بحث تخصصی نیست و به دغدغه‌ای جدی برای خانوارها، صاحبان کسب‌وکار و مدیران مالی شرکت‌ها تبدیل شده است.
در چنین شرایطی، صندوق‌های ارزی با وعده بازدهی سالانه حدود ۵ تا ۸ درصد به دلار، به‌عنوان گزینه‌ای میان نگهداری نقدی ارز و سرمایه‌گذاری در دارایی‌های پرنوسانی مانند طلا مطرح شده‌اند. اما پرسش اصلی این است که آیا چنین بازدهی می‌تواند در عمل با عملکرد طلا، مسکن یا حتی نگهداری اسکناس دلار رقابت کند؟
مقایسه عملکرد این ابزارها زمانی دقیق‌تر می‌شود که بازدهی دلاری و ریالی از یکدیگر تفکیک شوند. سود ۵ تا ۸ درصدی صندوق‌های ارزی، سودی دلاری است؛ به این معنا که سرمایه‌گذار علاوه بر اثر تغییر نرخ ارز، بازدهی مثبت دلاری نیز دریافت می‌کند.
در نتیجه، بازدهی ریالی صندوق از ترکیب رشد نرخ دلار و سود دلاری آن به دست می‌آید. برای مثال، اگر نرخ دلار در یک دوره ۲۰ درصد افزایش یابد و صندوق نیز ۶ درصد بازدهی دلاری ایجاد کند، بازدهی ریالی سرمایه‌گذار حدود ۲۷.۲ درصد خواهد بود.
این ویژگی، صندوق ارزی را از نگهداری صرف اسکناس دلار متمایز می‌کند؛ زیرا در حالت دوم، سرمایه‌گذار صرفاً از افزایش نرخ ارز منتفع می‌شود و در دوره ثبات قیمت دلار، بازدهی دلاری مستقیمی دریافت نمی‌کند.
رقابت با طلا اما پیچیده‌تر است. قیمت طلا در ایران تحت تأثیر دو عامل اصلی قرار دارد: نرخ دلار داخلی و قیمت جهانی اونس طلا.
در دوره‌هایی که قیمت جهانی طلا رشد قابل توجهی دارد، بازدهی دلاری این دارایی می‌تواند از سود ۵ تا ۸ درصدی صندوق‌های ارزی فراتر رود. در چنین شرایطی، رشد همزمان اونس جهانی و نرخ ارز می‌تواند بازدهی ریالی طلا و سکه را به‌مراتب بیشتر از صندوق ارزی کند.
البته این مزیت با افزایش نوسان همراه است. طلا می‌تواند در دوره‌های کوتاه‌مدت با اصلاح‌های قابل توجه مواجه شود؛ بنابراین بازدهی بالاتر آن الزاماً به معنای ریسک کمتر نیست.
مسکن از نظر ماهیت با صندوق‌های ارزی و طلا تفاوت دارد. بازدهی این بازار بیشتر تابع چرخه‌های چندساله، تورم، قدرت خرید خانوارها و شرایط بازار اعتبار است.
در دوره‌های رونق، مسکن می‌تواند رشد قابل توجهی داشته باشد، اما در دوره‌های رکود، نقدشوندگی پایین و هزینه‌های معامله می‌تواند جذابیت آن را کاهش دهد. از این منظر، در افق‌های کوتاه‌مدت، صندوق ارزی به دلیل امکان خرید و فروش آسان‌تر می‌تواند برای سرمایه‌گذاری که نقدشوندگی را در اولویت قرار می‌دهد، گزینه جذاب‌تری باشد.
در انتخاب ابزار سرمایه‌گذاری، بازدهی تنها معیار تصمیم‌گیری نیست. ریسک، نقدشوندگی و هزینه‌های ورود و خروج نیز اهمیت بالایی دارند.
فروش ملک ممکن است هفته‌ها یا ماه‌ها زمان ببرد و هزینه‌های معاملاتی قابل توجهی داشته باشد. نگهداری اسکناس دلار نیز با هزینه ناشی از اختلاف قیمت خرید و فروش، ریسک نگهداری فیزیکی و محدودیت‌های احتمالی مقرراتی همراه است.
صندوق‌های ارزی در مقابل، امکان معامله در بازار سرمایه و در برخی ساختارها امکان ابطال را فراهم می‌کنند. همین ویژگی می‌تواند برای سرمایه‌گذاران حقوقی و شرکت‌هایی که به نقدینگی و شفافیت گزارشگری نیاز دارند، اهمیت ویژه‌ای داشته باشد.
البته سود اعلام‌شده صندوق را نباید معادل بازدهی خالص سرمایه‌گذار در نظر گرفت. کارمزد مدیریت، هزینه‌های صدور و ابطال، اختلاف قیمت خرید و فروش و در برخی موارد هزینه خروج می‌تواند بخشی از بازدهی را کاهش دهد.
بنابراین صندوقی که بازدهی ناخالص ۵ تا ۸ درصدی به دلار ایجاد می‌کند، پس از کسر هزینه‌ها ممکن است بازدهی خالص پایین‌تری داشته باشد. اهمیت این موضوع در دوره‌های کوتاه‌مدت بیشتر است و حتی می‌تواند بخشی از مزیت صندوق نسبت به نگهداری نقدی دلار را کاهش دهد.
عملکرد صندوق ارزی در نهایت به مسیر نرخ ارز و سایر بازارهای دارایی بستگی دارد. می‌توان سه سناریوی اصلی را در نظر گرفت.
سناریوی نخست؛ ثبات نسبی نرخ ارز:
در این شرایط، صندوق ارزی به دلیل تولید سود دلاری می‌تواند از نگهداری اسکناس دلار عملکرد بهتری داشته باشد. دلار نقدی در دوره ثبات قیمت، به‌تنهایی بازدهی ایجاد نمی‌کند.
سناریوی دوم؛ جهش نرخ ارز:
در صورت افزایش شدید نرخ دلار، طلا و سکه به دلیل برخورداری از دو محرک نرخ ارز و قیمت جهانی طلا، می‌توانند عملکرد قوی‌تری داشته باشند. صندوق ارزی نیز از رشد نرخ ارز منتفع می‌شود، اما ممکن است از طلا عقب بماند.
سناریوی سوم؛ نوسان شدید و اصلاح‌های مقطعی:
در این وضعیت، نوسان کمتر صندوق ارزی می‌تواند مزیت مهمی باشد. سرمایه‌گذاری که تحمل افت‌های کوتاه‌مدت طلا یا سکه را ندارد، ممکن است صندوق ارزی را گزینه مناسب‌تری برای بخش محافظه‌کار سبد خود بداند.
با توجه به اینکه پیش‌بینی دقیق نرخ ارز و قیمت جهانی طلا دشوار است، ترکیب چند دارایی می‌تواند نسبت ریسک به بازده سبد را بهبود دهد.
برای یک سرمایه‌گذار خرد با افق حداقل یک‌ساله، می‌توان صندوق ارزی را به‌عنوان بخش محافظ سبد، طلا را به‌عنوان موتور بالقوه بازدهی و بخشی از سرمایه را نیز به‌صورت نقد برای استفاده از اصلاحات بازار در نظر گرفت.
برای سرمایه‌گذاران حقوقی نیز وزن صندوق ارزی می‌تواند با توجه به تعهدات ارزی، نیاز به نقدشوندگی و الزامات حسابداری و گزارشگری تعیین شود.
سود ۵ تا ۸ درصدی صندوق‌های ارزی را نمی‌توان رقیبی تمام‌عیار برای طلا در دوره‌های جهش بازار دانست؛ اما این ابزار در مقایسه با نگهداری نقدی دلار یک مزیت مهم دارد: امکان کسب بازدهی دلاری در کنار پوشش نوسان نرخ ارز.
از سوی دیگر، در مقایسه با مسکن، صندوق ارزی از نظر نقدشوندگی و سهولت ورود و خروج مزیت دارد؛ هرچند همچنان باید هزینه‌ها، ساختار صندوق، کیفیت دارایی‌های پایه و ریسک‌های مقرراتی آن بررسی شود.
در نهایت، انتخاب میان صندوق ارزی، طلا، دلار نقدی و مسکن بیش از آنکه به یافتن یک «برنده مطلق» وابسته باشد، به هدف سرمایه‌گذار، افق زمانی و میزان تحمل ریسک او بستگی دارد. برای سرمایه‌گذاری که حفظ ارزش دلاری با نوسان کمتر را دنبال می‌کند، صندوق ارزی می‌تواند یک گزینه منطقی باشد؛ در حالی که برای سرمایه‌گذاری که بازدهی بالاتر و تحمل ریسک بیشتری دارد، طلا همچنان یکی از رقبای اصلی است.
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید