بازنگری در بیمه گندمزارها؛ سهم کشاورز از حق بیمه حذف شد

به گزارش بازار ۳۶۰، بیمه سراسری و پرخطر گندمزارهای کشور سال گذشته اجباری شد. در این راستا ابهاماتی وجود دارد که گلایه‌هایی را به دنبال داشته است.

بهزاد باباخانی، قائم‌مقام صندوق بیمه محصولات کشاورزی برای رفع چالش‌های موجود اجباری شدن بیمه گندمزارهای سراسر کشور به بازار ۳۶۰، گفت: سهم کشاورز با سهم دولت در پرداخت حق بیمه دو مقوله جدا است و باید جدا دیده شود که در تدوین برنامه‌ها جدا دیده نشده است. صندوق بیمه محصولات کشاورزی در این راستا برای رفع مشکلات، پیشنهاداتی برای اصلاح دارد که در حال پیگیری است.

وی افزود: یکی از ایرادات ما به الزام بیمه گندمزارها در قانون هفتم پیشرفت این است که اعتبار آن یعنی سهم دولت باید مشخص باشد. حق بیمه سهم دولت از قبل در بند «ب» ماده ۱۱ قانون بودجه وجود دارد؛ امسال هم ۱۰۰ درصد رشد کرده بود. اما در اجرای بیمه سراسری گندمزارهای کشور بر اساس تکلیف قانون برنامه هفتم، صندوق با مسئله سهم کشاورز دچار مشکل شده است. یکی از ایراداتی هم که هیئت تطبیق قوانین مجلس شورای اسلامی وارد کرده بود همین مسئله است.

وی افزود: سهم کشاورز با سهم دولت دو مقوله جدا بوده و باید جدا دیده شود که در قانون بودجه ۱۴۰۴ اینگونه نشد.

وی ادامه داد: ما به دنبال افزایش اعتبارات برای افزایش سهم دولت در بیمه گندمزارها هستیم.

این مسئول دولتی تصریح کرد: ما برای اصلاح این وضعیت ۲ پیشنهاد مشخص به کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی ارائه دادیم که آنها را بررسی کند. نخست، یک استفساریه است تا در قالب آن اولا، تکلیف این بند قانونی را مجلس خودش برای ما مشخص کند؛ زیرا یک بار سهم بیمه کشاورز از محل مطالبات کشاورز نوشته‌ شده که برداشت شود، و یک بار هم از محل اعتبار ردیف خرید تضمینی گندم.

وی با بیان اینکه به دنبال این هستیم تا تمام مشکلات سال اول اجرای بیمه گندمزارها را حل کنیم تا به سال‌های آینده تسری پیدا نکند، ادامه داد: یکی دیگر از اقدامات مربوط به شورای قیمت‌گذاری و اتخاذ سیاست‌های حمایتی محصولات اساسی کشاورزی بود که شخص وزیر جهاد کشاورزی به عنوان رئیس شورای قیمت‌گذاری خیلی محکم از این موضوع حمایت کرد.

باباخانی اضافه کرد: این حمایت به صورت یک تبصره به قیمت گندم اضافه شد؛ اینکه حق بیمه سهم کشاورز از محل اعتبار خرید تضمینی و از منابعی که در سازمان هدفمندسازی یارانه‎ها وجود وجود دارد، توسط دولت پرداخت شود. به این ترتیب، این تبصره به مصوبات شورای قیمت‌گذاری گندم اضافه شده است.

وی یادآور شد: صندوق بیمه محصولات کشاورزی برای اینکه موضوع دچار چالش نشود، موضوع را دوباره به شکل مکتوب به کمیسیون کشاورزی اعلام کرد که حق بیمه سهم کشاورز هم در محصول گندم اضافه شود و در جدول مربوط به یارانه گندم و آرد و نیز اعتبارات خرید تضمینی گندم درج شود. در نتیجه، با توجه به مصوبه شورای قیمت‌گذاری، حق بیمه سهم کشاورز هم باید از سوی دولت پرداخت شود.

رشد ۵۰ درصدی بیمه پایه

قائم‌مقام صندوق بیمه محصولات کشاورزی درباره اقدامات در دست انجام دومین سال بیمه سراسری گندمزارها، اظهار کرد: به این ترتیب، مشکل بیمه اجباری و بیمه پایه گندمزارها با پرداخت از سوی دولت حل می‌شود با این تفاوت که سطح تعهد را با تمام این مضیقه‌هایی که داشته‌ایم در بیمه پایه ۵۰ درصد رشد دادیم؛ یعنی ۳ میلیون تومان گندم دیم به ۴.۵ میلیون تومان و ۱۰ میلیون تومان گندم آبی به ۱۵ میلیون تومان افزایش یافت.

وی اظهار کرد: در سال دوم اجرای برنامه، قرار نیست در بیمه پایه کشاورز مبلغی بابت حق بیمه سهم کشاورز پرداخت کند با استناد به مصوبه شورای قیمت‌گذاری و کلمه «حق بیمه» که در قانون بودجه درج می‌شود.

پیشنهاد ۳ سطح بیمه ارتقایی برای گندم

این مسئول دولتی اضافه کرد: همچنین برای رفع دغدغه‌ها در خصوص سطح پایین تعهدات نسبت به خسارات کشاورزی، علاوه‌بر آن بیمه پایه‌ای که قرار است بیمه‌اش را دولت تقبل کند، برای هر حوزه گندم دیمی و آبی ۳ سطح بیمه ارتقایی هم تعریف شد؛ زیرا ما در صندوق می‌دانیم هزینه تمام شده کشت برای کشاورز مبلغ بالایی است و سطح تعهد صندوق نسبت به این عدد پایین است.

باباخانی ادامه داد: در کنار هزینه تمام شده، موضوع ارزش روز گندم هم مطرح است. مثلا اگر کشاورز به طور میانگین ۱.۵ تن گندم در هر هکتار برداشت داشت و دچار خسارت نمی‌شد، درآمدش ۴۰ میلیون تومان بود.

وی گفت: صندوق بیمه محصولات اساسی کشاورزی با لحاظ کردن این موارد سعی کرد ۳ سطح تعهد ارتقایی دیگر هم اضافه کند؛ با این تفاوت که در بیمه پایه، دولت سهم حق بیمه کشاورز را می‌پردازد ولی در بیمه‌های ارتقایی، کشاورز باید متناسب با ضرایب خطری که در منطقه کشت وجود دارد، بیمه ارتقایی را خریداری کند. مناطقی که ضریب خطر آن پایین است حق بیمه آن پایین خواهد بود و مناطق ریسک‌پذیر با احتمال خسارت بالا، حق بیمه باید منطبق با قوانین بیمه‌ای محاسبه شود.

قائم‌مقام صندوق بیمه محصولات کشاورزی با تاکید بر اینکه کارشناسان صندوق میانگین عملکرد ۱۰ ساله محصولات هر منطقه را احصا کرده‌اند، تصریح کرد: در صندوق روستا به روستا از طریق سامانه‌ها ضرایب خطر به دست آمده زیرا در سنوات گذشته این مزارع بیمه شده بودند. بنابراین، بانک اطلاعاتی دقیق نسبت به ضریب خطر روستاها، شهرستان‌ها و استان‌های کشور نزد صندوق موجود است.

باباخانی درباره هزینه ۳ سطح بیمه ارتقایی توضیح داد: کشاورزان برای بیمه ارتقایی سطح یک (۱) گندم ۷.۵ میلیون تومان، سطح دو (۲) ۹ میلیون تومان و سطح سه (۳) ۱۰.۵ میلیون تومان به ازای هر هکتار می‌پردازند.

وی با بیان اینکه این امر اختیاری است و اجباری در آن نیست، ادامه داد: یک گندم‌کار می‌تواند فقط به بیمه پایه‌ که از سوی دولت پرداخت می‌شود بسنده کند و هیچ بیمه‌نامه‌ای دیگر خریداری نکند؛ اما پیشنهاد صندوق این است که با توجه به ریسک‌های زیادی که در کشت گندم در کشور وجود دارد و انتظاری که نسبت به سطح تعهد بیمه‌ای داریم کشاورزان می‌توانند به تناسب و توان مالی‌شان یکی از این ۳ سطح بیمه ارتقایی را خریداری کنند. این اعداد تقریبا نزدیک به ۷۰ درصد هزینه‌ها را پوشش می‌دهد.

قائم‌مقام صندوق بیمه محصولات کشاورزی اظهار کرد: صندوق به دنبال این است که به تدریج سطح تعهدات را بالا ببرد؛ زیرا برای پوشش کامل خسارات، منابع زیادی نیاز است. چنین تعهداتی شاید به حدود ۲۰۰ هزار میلیارد تومان (همت) اعتبار نیاز داشته باشد؛ در نتیجه باید تدریجی انجام شود.

وی تاکید کرد: از همین‌رو، امسال در کنار بیمه پایه رایگان که ۵۰ درصد رشد کرد، ۳ سطح از بیمه ارتقایی هم تعریف شد که جبران خسارات را نه به ارزش موضوع بلکه به هزینه تمام شده کشت نزدیک‌تر کند. به عنان مثال، اگر کشاورزی سطح ۳ را خریداری کند ۴.۵ میلیون تومان را دولت در بیمه پایه رایگان از قبل پذیرفته که بپردازد و ۶ میلیون تومان را خود گندم‌کار باید پرداخت کند.